Poradnia Metaboliczna

Specjaliści:
Umów wizytę online
Wybierz preferowany sposób zapisu:

Poradnia metaboliczna dziecięca w Białymstoku

Poradnia metaboliczna w Centrum Medycznym UNiMED w Białymstoku zajmuje się diagnostyką i opieką nad dziećmi z wrodzonymi oraz nabytymi zaburzeniami metabolizmu. Pod opieką poradni znajdują się zarówno noworodki z nieprawidłowym wynikiem badania przesiewowego, jak i starsze dzieci, u których niepokojące objawy pojawiły się z czasem. Zakres konsultacji obejmuje diagnostykę, ustalenie leczenia oraz stałe monitorowanie rozwoju dziecka – rodzice mają dzięki temu wsparcie specjalisty na każdym etapie, od pierwszych podejrzeń po codzienne prowadzenie terapii.

Choroby metaboliczne to szeroka grupa schorzeń wynikających z zaburzeń przemiany materii. U dzieci najczęściej mają podłoże genetyczne i ujawniają się już w pierwszych tygodniach lub miesiącach życia. Im wcześniej zostaną rozpoznane, tym większa szansa na uniknięcie powikłań i prawidłowy rozwój dziecka, dlatego szybka diagnostyka odgrywa tu kluczową rolę.

Czym są wrodzone choroby metaboliczne?

Wrodzone zaburzenia metabolizmu są rzadkie i wynikają z uwarunkowanego genetycznie braku lub niedoboru konkretnego enzymu. W efekcie organizm nie potrafi prawidłowo przetwarzać niektórych składników pokarmowych, a produkty ich przemiany gromadzą się i mogą uszkadzać narządy. Część tych chorób wykrywana jest już w obowiązkowych badaniach przesiewowych, którymi w Polsce objęty jest każdy noworodek.

Fenyloketonuria występuje raz na 7 tysięcy urodzeń, rzadziej spotykana jest galaktozemia – raz na 40 tysięcy urodzeń. Pierwsze objawy obu chorób to najczęściej wymioty i biegunka, a także zmiany skórne w postaci rumienia, żółtaczka lub skaza krwotoczna. U części dzieci choroba początkowo nie daje wyraźnych objawów i ujawnia się dopiero wraz z rozszerzaniem diety – również dlatego badania przesiewowe są tak istotne.

Wczesne rozpoznanie choroby metabolicznej jest bardzo ważne, ponieważ ogranicza ryzyko poważnych powikłań, w tym trwałych uszkodzeń układu nerwowego. Leczenie zwykle opiera się na specjalistycznej diecie eliminacyjnej, a czasem także na farmakoterapii. Dziecko z dobrze prowadzoną chorobą metaboliczną może rozwijać się prawidłowo i normalnie funkcjonować na co dzień.

Lekarz omawia z rodzicem i dzieckiem zasady diety leczniczej w poradni metabolicznejWygenerowane przez AI

Rodzaje zaburzeń metabolicznych u dzieci

Zaburzenia metaboliczne dzieli się według tego, która przemiana w organizmie przebiega nieprawidłowo. Poniższe zestawienie porządkuje główne grupy chorób wraz z przykładami. O tym, z którą grupą zaburzeń mamy do czynienia, rozstrzygają objawy dziecka oraz wyniki badań laboratoryjnych.

Rodzaj zaburzenia Czego dotyczy Przykład
Przemiana białek i aminokwasów Niedobór enzymów rozkładających aminokwasy Fenyloketonuria
Przemiana węglowodanów Niedobór enzymów metabolizujących cukry Galaktozemia
Przemiana lipidów Zaburzona gospodarka tłuszczowa, bywa wrodzona (rodzinna) Hiperlipidemia rodzinna
Gospodarka mineralno-wodna Zaburzona równowaga elektrolitów i wody
Choroby spichrzeniowe (lizosomalne) Gromadzenie niemetabolizowanych substancji w komórkach Mukopolisacharydozy, glikogenozy

Od pierwszej konsultacji do rozpoznania

Do poradni metabolicznej najczęściej kierują pediatra lub lekarz rodzinny – po nieprawidłowym wyniku badania przesiewowego noworodka albo po zaobserwowaniu niepokojących objawów u dziecka. Celem pierwszej wizyty jest ustalenie przyczyny problemów i zaplanowanie dalszych kroków, od badań laboratoryjnych po leczenie dietetyczne. Typowy przebieg konsultacji wygląda następująco:

  1. Wywiad z rodzicami dotyczący przebiegu ciąży, porodu i pierwszych objawów u dziecka.
  2. Badanie pediatryczne i ocena rozwoju dziecka.
  3. Zlecenie badań laboratoryjnych i – w razie potrzeby – konsultacji genetycznej.
  4. Omówienie wyników i, jeśli to konieczne, ustalenie diety leczniczej lub dalszego leczenia.
  5. Zaplanowanie wizyt kontrolnych monitorujących rozwój dziecka.
Lekarz pediatra podczas konsultacji z dzieckiem i rodzicem w poradni metabolicznejWygenerowane przez AI

Leczenie otyłości i zaburzeń masy ciała u dzieci w Białymstoku

Nadwaga i otyłość u dzieci są ściśle powiązane z gospodarką metaboliczną, dlatego ich diagnostyka prowadzona jest również w naszej poradni metabolicznej. Lekarz ocenia, czy nadmierna masa ciała ma podłoże metaboliczne, czy wynika z innych przyczyn, i na tej podstawie dobiera postępowanie – od zmiany sposobu żywienia po dalszą diagnostykę u kolejnych specjalistów. Leczenie otyłości u dziecka warto rozpocząć jak najwcześniej, ponieważ utrzymująca się nadmierna masa ciała zwiększa ryzyko cukrzycy typu 2 i chorób układu krążenia w dorosłości.

Sygnałem do konsultacji jest przede wszystkim szybki przyrost masy ciała odbiegający od siatek centylowych dla wieku. Warto zgłosić się także wtedy, gdy nadwadze towarzyszą stałe zmęczenie, wzmożone pragnienie lub zaburzenia apetytu, albo gdy w najbliższej rodzinie występują cukrzyca i choroby tarczycy. Im wcześniej znana jest przyczyna, tym prostsze i skuteczniejsze bywa leczenie.

Dokumenty i obserwacje, które warto zabrać

Podczas konsultacji lekarz analizuje dotychczasowe wyniki badań, ocenia rozwój dziecka i wspólnie z rodzicami ustala plan dalszego postępowania. Na pierwszą wizytę warto zabrać książeczkę zdrowia dziecka, wyniki wcześniejszych badań oraz skierowanie, jeśli zostało wystawione. Pomocne będzie też spisanie obserwacji – kiedy pojawiły się niepokojące objawy, jak zmieniał się apetyt i waga dziecka.

Placówka przy ul. Towarowej 3 w Białymstoku czynna jest od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00, a w soboty od 8:00 do 14:00. Wizyty umawiane są na konkretną godzinę, dzięki czemu konsultacja odbywa się bez długiego oczekiwania z dzieckiem w poczekalni.

Kompleksowa opieka metaboliczna dla dziecka w UNiMED

Pod jednym dachem dostępne są konsultacje, badania i wizyty kontrolne, a terminy można znaleźć także w soboty. Leczenie prowadzone jest we współpracy z rodzicami – z jasnym planem, spokojnym tłumaczeniem wyników i czasem na pytania. W razie potrzeby dziecko trafia od razu do innych specjalistów UNiMED, bez szukania kolejnej placówki.

Jeśli rozwój dziecka lub jego wyniki badań budzą Państwa wątpliwości, nie warto zwlekać z konsultacją. Wizytę można umówić online lub telefonicznie w kilka minut. Wczesna diagnoza znacząco ułatwia skuteczne leczenie – zapraszamy do UNiMED.

Pytania, które zadają rodzice

Kiedy dziecko powinno trafić do poradni metabolicznej?

Najczęściej po nieprawidłowym wyniku badania przesiewowego noworodka lub gdy pediatra zaobserwuje objawy sugerujące zaburzenie metabolizmu.

Czy choroby metaboliczne można wyleczyć?

To zależy od konkretnej choroby – część wymaga leczenia dietetycznego przez całe życie, a wczesne rozpoznanie znacząco zmniejsza ryzyko powikłań.

Czym są badania przesiewowe noworodków?

To obowiązkowe w Polsce badania wykonywane tuż po urodzeniu, pozwalające wykryć m.in. fenyloketonurię, zanim pojawią się objawy choroby.

Jakie są pierwsze objawy choroby metabolicznej u niemowlaka?

Mogą to być między innymi wymioty, biegunka, zmiany skórne, żółtaczka lub skaza krwotoczna – każdy z tych objawów warto skonsultować z pediatrą.

Czy choroby metaboliczne u dzieci są dziedziczne?

Większość wrodzonych chorób metabolicznych ma podłoże genetyczne i może występować rodzinnie, nawet jeśli rodzice są jedynie nosicielami zmienionego genu. W takich sytuacjach lekarz może skierować rodzinę na konsultację genetyczną.

keyboard_arrow_up